Vlees grillen op een houtskool kamado barbecue — beginnersgids
Barbecue

Hoe gebruik je een kamado? Stappenplan voor beginners

Inhoudsopgave

Een kamado is een keramische barbecue op houtskool waarmee je kunt grillen, roken, braden en zelfs pizza bakken. Op dezelfde barbecue maak je de ene dag snel een paar burgers en de andere dag een stuk vlees dat urenlang zacht gaart. Dat maakt hem veelzijdig, maar ook anders dan een gewone kolenbarbecue. Je werkt met een deksel dat dicht blijft, twee luchtschuiven en dik keramiek dat warmte lang vasthoudt. In deze gids lees je stap voor stap hoe je een kamado aansteekt, de temperatuur regelt, direct en indirect gaart en veilig afsluit. Met een afvinklijst voor je eerste keer.

💡

In het kort: vul de kamado met grote stukken houtskool, steek aan met één of twee aanmaakblokjes en laat het deksel eerst even open. Daarna regel je alles met de luchtschuiven: meer lucht is heter, minder lucht is rustiger. Rem af voordat je je doeltemperatuur bereikt. Kies direct of indirect afhankelijk van wat je bereidt, en open het deksel altijd eerst op een kier.

Hoe werkt een kamado?

Een kamado bestaat uit een keramische koepel (de dome) met een deksel, een vuurkist waarin de kolen liggen en een rooster erboven. Het dikke keramiek isoleert goed: de warmte blijft binnen en de kolen branden langzaam. Daardoor heb je minder houtskool nodig dan op een open barbecue en blijft de temperatuur lang stabiel.

De temperatuur regel je niet met meer of minder kolen, maar met lucht. Onderin zit een luchtschuif die verse lucht naar de kolen laat, bovenop zit een schuif of klep waardoor warme lucht en rook ontsnappen. Hoe meer lucht er door de kamado stroomt, hoe feller het vuur brandt. Zo kom je bij de Keij kamado's van zo'n 50 °C tot ruim 350 °C, volgens de productinformatie van het merk.

Denk aan een kamado als een oven met een gaspedaal en een rem. Het gaspedaal is de lucht, maar de rem werkt traag. Daarom stuur je liever een beetje te laag bij dan dat je moet terugremmen.

Keuzehulp

Twijfel je nog? Vind in een minuut de barbecue die bij jou past

Start de keuzehulp →

De juiste houtskool kiezen

De houtskool bepaalt hoe voorspelbaar je vuur is. Kies grote stukken: daartussen kan lucht stromen, ze geven weinig gruis en weinig as, zodat de luchtgaten onderin niet verstoppen. Briketten kunnen ook, maar sommige soorten geven meer as en een eigen geur. Vul de vuurkist voor een korte grillsessie niet helemaal; voor een lange sessie op lage temperatuur juist wel. Kolen die overblijven gebruik je de volgende keer gewoon opnieuw.

Marabu restaurant kwaliteit houtskool 10 kg
Marabu

Marabu restaurant kwaliteit houtskool

10 kgStukken 5 tot 20 cmLaag asgehalteNeutrale rooksmaak
€ 24,99€ 27,99bij bol.com€ 3 korting

Marabu is een harde, dichte houtskool van één houtsoort. Volgens de productinformatie is hij geschikt voor zowel hoge temperaturen als lange low & slow sessies, en kun je onverbrande stukken na het doven bewaren voor de volgende keer.

White Quebracho restaurant kwaliteit houtskool 10 kg
White Quebracho

White Quebracho restaurant kwaliteit houtskool

10 kgStukken 5 tot 20 cmFSC-houtMilde rooksmaak
€ 28,99bij bol.com

White Quebracho is gemaakt van hout uit Paraguay en ontbrandt iets sneller dan Marabu. Meer soorten vind je bij houtskool en aanmaken.

Een kamado aansteken in 6 stappen

Aansteken is bij een kamado makkelijker dan je denkt. Een aanmaakschoorsteen is niet nodig: je steekt de kolen gewoon in de kamado zelf aan.

1
Haal oude as weg

Schep of veeg de as van de vorige keer weg, zodat de gaten in de vuurkist en het kolenrooster vrij zijn. Bij de Keij Legend gaat dat via de aslade. Zonder vrije luchtgaten krijg je het vuur niet goed op temperatuur.

2
Vul met kolen

Leg de grootste stukken onderin en de kleinere erop. Oude kolen kunnen erbij, bovenop of ertussen. Vul niet hoger dan de rand van de vuurkist.

3
Leg één of twee aanmaakblokjes

Steek een of twee aanmaakblokjes aan in het midden van de kolen. Voor een lage temperatuur is één plek genoeg; wil je snel heet, dan mogen het er twee of drie verspreid zijn. Gebruik geen aanmaakvloeistof of spiritus.

4
Laat het deksel even open

Zet de onderschuif helemaal open en laat het deksel ongeveer tien minuten open staan, tot een paar kolen rondom de blokjes goed gloeien.

5
Sluit het deksel

Doe het deksel dicht en zet de bovenschuif ook open. De temperatuur loopt nu op. Zet in de tussentijd je rooster, plaat of hitteschild op zijn plek, als dat bij je kamado zo hoort.

6
Rem op tijd af

Begin de schuiven te sluiten zodra je in de buurt van je doeltemperatuur komt. Geef de kamado daarna een paar minuten om te stabiliseren voordat je het eten erop legt.

Witte rook? Nog even wachten

Zolang er dikke, witte rook uit de kamado komt, branden de aanmaakblokjes en verse kolen nog op. Wacht tot de rook dun en lichtblauw is of bijna niet meer te zien, dan proef je geen bittere rooksmaak in je eten.

Temperatuur regelen met de luchtschuiven

Elke kamado reageert net iets anders, en ook wind en buitentemperatuur spelen mee. Leer je eigen kamado daarom kennen met kleine aanpassingen. Deze vuistregels werken bij vrijwel elke kamado:

OnderschuifBovenschuifEffect
Helemaal openHelemaal openOpstoken, zo heet mogelijk
Half openHalf openMiddelhoog, grillen en braden
KierKleine kierLaag en rustig, low & slow
DichtDichtVuur dooft
  • De onderschuif is je grove regelaar. Daar komt de zuurstof binnen, dus daar bepaal je vooral hoe fel het vuur brandt.
  • De bovenschuif is je fijne regelaar. Met een kleine draai stuur je een paar graden bij.
  • Kleine stappen, dan wachten. Na een aanpassing duurt het een paar minuten voordat de thermometer reageert. Draai dus niet steeds verder.
  • Van onder naar boven is makkelijker. Omhoog stoken gaat snel. Een te hete kamado koel je maar langzaam af, omdat het keramiek de warmte vasthoudt.
  • Deksel dicht. Elke keer dat je het deksel opent, komt er een golf zuurstof binnen en loopt het vuur op. Kijken kost dus warmte en stabiliteit.

De thermometer in het deksel meet de temperatuur bovenin de koepel. Voor het eten zelf is een losse kernthermometer handiger: dan weet je wanneer het echt gaar is, in plaats van te gokken op tijd.

Direct, indirect en low & slow

Direct grillen

Bij direct grillen ligt het eten recht boven de gloeiende kolen. Dat is de methode voor alles wat snel gaar is: burgers, worst, satés, dunne stukken vlees, vis en groenten in plakken. Je werkt met een middelhoge tot hoge temperatuur en houdt het deksel zo veel mogelijk dicht. Een gietijzeren rooster of plaat houdt de warmte goed vast en geeft mooie grillstrepen.

Indirect garen

Bij indirect garen leg je een hitteschild (vaak plate setter of heat deflector genoemd) tussen de kolen en het rooster. De kolen stralen dan niet meer direct op je eten; het gaart door de hete lucht in de koepel, zoals in een oven. Zo maak je een hele kip, een rollade, groenten uit de oven, brood of een ovenschotel. Een lekbak op het schild vangt vet en vocht op, zodat het niet aanbrandt op de plaat.

Met het Divide & Conquer systeem dat bij de complete Keij Pro- en Legend-modellen zit, kook je in zones: je combineert halfronde roosters en platen, zodat je direct en indirect tegelijk kunt garen. Zo schroei je aan de ene kant een steak dicht terwijl de groenten aan de andere kant rustig garen.

Low & slow roken

Low & slow is indirect garen op een lage temperatuur, urenlang. Hier blinkt de kamado uit, omdat het keramiek de temperatuur zo stabiel houdt. Denk aan pulled pork, spareribs of een runderstuk dat helemaal zacht wordt. Wil je rooksmaak, leg dan een paar stukken rookhout of een handje houtsnippers op de kolen. Bij de Keij Legend kan dat tijdens het garen via de chipfeeder, zonder het deksel te openen.

Lange sessie? Vul de vuurkist helemaal

Voor een sessie van vele uren heb je genoeg kolen nodig om niet halverwege bij te hoeven vullen. Begin met een volle vuurkist en steek op één plek aan: het vuur eet zich dan langzaam door de kolen heen.

Kooktechnieken en temperatuurzones

De temperaturen hieronder zijn globale richtwaarden voor de temperatuur in de koepel, geen vaste regels. Recepten verschillen en elke kamado gedraagt zich anders. Het belangrijkste getal is uiteindelijk de kerntemperatuur van je eten.

TechniekGlobale zoneBijvoorbeeld
Low & slow (indirect)Laag, rond 110 tot 135 °CPulled pork, spareribs
Braden (indirect)Middel, rond 160 tot 200 °CHele kip, rollade, groenten
Bakken (indirect)Middel tot hoogBrood, ovenschotel
Grillen (direct)Hoog, rond 200 tot 260 °CBurgers, worst, vis
Pizza (steen)Zeer hoog, vanaf 250 °CPizza, platbrood
Dichtschroeien (direct)Zo heet als het gaat, kortKorst op een dikke steak

Ga je pizza bakken, lees dan eerst pizza bakken op de kamado: daar draait alles om een goed opgewarmde steen. Gebruik je gietijzeren pannen, let dan op wat de fabrikant toestaat. De Keij Dutch Oven is volgens de productinformatie hittebestendig tot circa 260 °C, dus niet geschikt voor een sessie op volle hitte.

Keramische kamado barbecue buiten op een terras

Afvinklijst: je eerste keer kamado

Nieuwe kamado in huis? Loop deze lijst af voordat je de eerste keer gaat grillen. Vink aan wat je gedaan hebt.

  • Handleiding van je kamado gelezen, ook het deel over de eerste keer stoken
  • Kamado op een stevige, vlakke en niet-brandbare plek gezet, met ruimte rondom
  • Grote stukken houtskool en aanmaakblokjes in huis, geen aanmaakvloeistof
  • Hittebestendige handschoenen en een lange tang klaarliggen
  • Eerste sessie rustig gehouden, op lage tot middelhoge temperatuur
  • Met de schuiven geoefend: hoe snel reageert jouw kamado?
  • Afgesproken met jezelf: deksel altijd eerst op een kier openen
  • Na afloop beide schuiven dicht en de kamado laten afkoelen

Waarom die eerste sessie rustig? Een nieuwe kamado heeft een pakking (vaak van vilt of glasvezel) tussen koepel en deksel. Bij lage temperaturen krijgt die de tijd om goed te zetten. Wat jouw fabrikant precies adviseert, staat in de handleiding.

Zo wordt je eerste sessie een succes

  • Begin met iets eenvoudigs, zoals worst of kippendijen, in plaats van een groot stuk vlees
  • Kies één temperatuur en probeer die een uur vast te houden
  • Gebruik een kernthermometer in plaats van op tijd te koken
  • Schrijf op hoe ver je de schuiven open had: dat is je startpunt voor de volgende keer

Veilig werken: fouten om te vermijden

Een kamado is veilig in gebruik zolang je weet hoe hij zich gedraagt. Deze fouten zie je het vaakst.

Het deksel in één keer wijd openen

In een gesloten kamado met weinig zuurstof kunnen hete gassen hangen. Open je het deksel ineens, dan stroomt er verse lucht binnen en kan er een steekvlam naar buiten slaan. Dat heet een flashback of backdraft. Til het deksel daarom eerst een paar centimeter op, wacht een paar tellen tot de lucht is ververst en open het dan pas helemaal. Houd je gezicht, handen en mouwen uit de buurt.

Aanmaakvloeistof of spiritus gebruiken

Vloeibare aanmaak geeft een steekvlam bij het aansteken, trekt in het poreuze keramiek en geeft een vieze smaak aan je eten. Gebruik aanmaakblokjes of een elektrische aansteker.

Te heet stoken en dan te laat remmen

Een kamado die over je doeltemperatuur schiet, koel je maar langzaam af. Schroef de schuiven op tijd dicht, ruim voordat je de temperatuur bereikt die je wilt.

Gebruiken op een onveilige plek

Gebruik een kamado alleen buiten, nooit in een schuur, garage of afgesloten overkapping: houtskool geeft koolmonoxide af. Houd afstand tot schuttingen, takken, parasols en kussens, en zet hem op een stevige ondergrond. Een 21 inch weegt al gauw rond de 90 kg.

Water gebruiken om te blussen

Koud water op heet keramiek kan scheuren veroorzaken. Doof een kamado altijd door beide schuiven te sluiten.

Afsluiten en opruimen

Klaar met grillen? Sluit eerst de onderschuif en daarna de bovenschuif helemaal, en laat het deksel dicht. Zonder zuurstof dooft het vuur vanzelf. De kolen die over zijn, laat je gewoon liggen voor de volgende keer.

Laat de kamado volledig afkoelen voordat je de as weghaalt of er een hoes overheen trekt. As en keramiek kunnen nog uren warm blijven, ook als je aan de buitenkant niets meer ziet. Het rooster maak je het makkelijkst schoon als het nog lauw is, met een grillborstel. Hoe je de rest van je kamado onderhoudt, lees je in kamado barbecue schoonmaken.

Een hoes houdt je kamado droog

Het keramiek is weerbestendig, maar onder een hoes blijven de kolen droog en de luchtschuiven schoon. De complete Keij-modellen hebben er een in de doos. Heb je een Solo of een ander merk, dan is er bijvoorbeeld de ademende AeroCover kamado hoes van ø94 cm. Controleer vooraf of de maat bij jouw kamado past.

Welke kamado en accessoires?

Heb je nog geen kamado? Voor beginners werken de Keij-modellen goed: dome en vuurkist van cordieriet keramiek, een rooster van roestvast staal en, bij de complete modellen, een onderstel, het Divide & Conquer systeem en een beschermhoes. Voor een gezin is 21 inch de logische maat, voor een balkon of klein terras 15 inch.

Keij Legend Black Large 21 inch kamado
Keij Kamado

Keij Legend Large (21 inch)

Rooster Ø 47 cm4 tot 6 personenChipfeeder en aslade50 tot 350+ °C
€ 1.199bij bol.com

De Legend Large is de allrounder: zijtafels, een chipfeeder voor rookhout tijdens het garen en een aslade om de as er makkelijk uit te halen. Op het keramiek zit levenslange garantie.

Keij Kamado Pro Compact 15 inch in zwart
Keij Kamado

Keij Kamado Pro Compact (15 inch)

15 inch50 kgDivide & ConquerOnderstel en hoes
€ 399bij bol.com

De Pro Compact is het kleinere instapmodel, bedoeld voor kleinere terrassen en balkons. Ook hiermee kook je direct en indirect tegelijk. Wil je alle Keij-modellen naast elkaar zien, lees dan Keij Kamado kopen: Legend vs Pro of bekijk de Keij kamado's. Twijfel je tussen merken, dan helpt Keij of Boretti, en voor andere vragen over je buiteninrichting is er de keuzehulp.

Wil je meer met je kamado doen? Gietijzer houdt de warmte lang vast. De halfronde versies combineer je met Divide & Conquer voor twee zones.

Welke accessoires echt het verschil maken, en welke je pas later nodig hebt, lees je in kamado accessoires: wat heb je nodig? Het hele aanbod staat bij de barbecue accessoires.

Veelgestelde vragen

Hoe lang duurt het voordat een kamado op temperatuur is?

Dat hangt af van de hoeveelheid kolen, de temperatuur die je wilt halen en het weer. Reken grofweg op een kwartier tot een half uur. Wil je een stabiele lage temperatuur voor low & slow, geef de kamado dan wat langer, zodat het keramiek ook echt warm is en de temperatuur niet meer schommelt.

Hoe regel je de temperatuur van een kamado?

Met de twee luchtschuiven. De onderschuif laat verse lucht naar de kolen, de bovenschuif laat warme lucht en rook ontsnappen. Meer lucht betekent een heter vuur, minder lucht een rustiger vuur. Maak kleine aanpassingen, wacht een paar minuten en begin met afremmen voordat je de doeltemperatuur bereikt, want het keramiek koelt maar langzaam af.

Wat is het verschil tussen direct en indirect garen op een kamado?

Bij direct garen ligt het eten recht boven de gloeiende kolen. Dat is voor snelle stukken als burgers, worst en steak. Bij indirect garen zit er een hitteschild of plaat tussen de kolen en het eten, zodat het garen door de hete lucht in de koepel. Dat is voor hele kip, groenten, ovengerechten en alles wat lang op lage temperatuur moet.

Waarom moet je het deksel van een kamado voorzichtig openen?

Een gesloten kamado met weinig zuurstof kan een steekvlam geven als je het deksel ineens wijd opent: de verse lucht laat de hete gassen in één keer ontbranden. Dat heet een flashback. Til het deksel daarom eerst een paar centimeter op, wacht een paar tellen en open het dan pas helemaal, met je gezicht en handen uit de buurt.

Welke houtskool gebruik je in een kamado?

Grote stukken houtskool van goede kwaliteit werken het best. Ze laten lucht door, branden voorspelbaar en geven weinig as, zodat de luchtgaten niet verstoppen. Restaurant-houtskool zoals Marabu of White Quebracho bestaat uit één houtsoort in stukken van 5 tot 20 cm. Steek aan met aanmaakblokjes, niet met aanmaakvloeistof.

Hoe doof je een kamado na gebruik?

Sluit de onder- en bovenschuif helemaal en laat het deksel dicht. Zonder zuurstof dooft het vuur vanzelf. Gooi nooit water in een hete kamado. De kolen die over zijn kun je de volgende keer opnieuw gebruiken. Haal de as er pas uit als de kamado helemaal is afgekoeld.